براي كاهش آلودگي ناشي از خودروها سه راهكار عمده شامل تنظيم موتور، استفاده از كاتاليست‌ها و انواع فيلترها در خروجي موتور و اصلاح طراحي موتور مورد توجه قرار گرفته است.

در اين بين استفاده از ميدان‌هاي الكتروستاتيك براي گيراندازي ذرات آلاينده خارج شده از اگزوز خودروها از روشهاي نسبتا جديدي است كه براي جلوگيري از انتشار آلاينده‌هاي حاصل از موتور خودروها مورد استفاده قرار گرفته است.


تيمي از محققان گروه فيزيك دانشگاه تربيت معلم تهران نيز در پژوهشي با ساخت و نصب يك تله الكتروستاتيكي در اگزوز خودرو كارايي اين تكنيك را در كاهش گازهاي آلاينده خروجي خودرو مورد بررسي قرار داده‌اند.

تحقيقات دكتر محمود بهار، عليرضا صفار زاده و فاطمه وفا كه با آزمايش تله الكتروستاتيك ساخته شده بر روي يك خودرو دوو سي يلو انجام شد حاكي از اثر بخشي اين وسيله در كاهش آلاينده‌هاي عمده HC، مونوكسيد كربن و دي اكسيد كربن در گاز خروجي اگزوز خودرو بوده است.

به گفته محققان، تله‌هاي يوني اساس كار ساده‌اي دارند كه مبتني بر محدود شدن ذرات بار دار توسط ميدان الكتريكي است.

تله الكتروستاتيك ساخته شده راراي پنج الكترود خطي است كه چهار الكترود در رئوس يك مرجع قرار دارند و الكترود در رئوس يك مربع قرار دارند و الكترود پنجم با قطبيت مخالف در مركز مربع واقع است.

كل مجموعه در داخل يك استوانه عايق ثابت مي‌شود و ولتاژ DC بالا به الكترودها اعمال مي‌شود.

وقتي ذرات باردار موجود در هواي داغ اگزوز از ميان تله عبور مي‌كنند نيروهايي از طرف هر يك از الكترودها به آنها وارد مي‌شوند.

برايند اين نيروها بسته به جرم ذره، نوع و اندازه آن باعث منحرف شدن ذره‌ها از مسير مستقيم و جذب شدن آنها در يكي از الكترودها مي‌شود.

با توجه به اين كه ممكن است پس از مدتها الكترودها با ذرات الاينده پوشيده شده و كارايي خود را از دست بدهند، لذا تله به صورت كيت آماده ساخته مي‌شود تا به طور دوره‌اي تعويض شود.

پژوهشگران پس از ساخت و نصب تله الكتروستاتيك در داخل اگزوز خودرو ميزان‌ آلاينده هاي خروجي را با استفاده از دستگاه استاندارد موجود در نمايندگي مجاز دوو اندازه‌گيري كردند.

براي رعايت مسايل آماري هر آزمايش سه بار تكرار شد كه در هر آزمايش 20 دقيقه پس از روشن كردن خودرو و كار كردن در جا و بدون شتاب آن اختلاف پتانسيل به الكترودها اعمال و ميزان آلاينده‌ها پس از خروج از تله اندازه‌گيري شد.

مدت زمان هر اندازه‌گيري 5 دقيقه بود، پس از هر اندازه‌گيري اختلاف پتانسيل كه در آزمايش اول 1000 ولت بود به مقدار 1000 ولت به طور پله‌اي افزايش داده شد.

اين آزمايش‌ها نشان داد كه تله الكتروستاتيك مي‌تواند مقدار HC را از 600 به 400، مقدار منوكسيدكربن را از 9 به 5 و مقدار دي اكسيد كربن را از 8 به 5 ppm كاهش دهد كه از نظر استانداردهاي تعيين شده براي معاينه فني خودروها و از نظر زيست محيطي حائز اهميت است.

منبع : ايسنا